Hubble'ın dev M33 mozaiği

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, Hubble Uzay Teleskobu'nun Üçgen Galaksisi'ni (M33) görüntülediği dev mozaiği ve galaksinin temel özelliklerini sayılarla özetliyor.

Mozaik tek bir fotoğraf değil: 54 ayrı gözlemin birleştirilmesiyle oluşturuldu ve toplamda 665 milyon piksel içeriyor. Bu ayrıntı düzeyi sayesinde görüntüde 10-15 milyon yıldız tek tek seçilebiliyor.

• Çap: Yaklaşık 60 000 ışık yılı
• Uzaklık: Yaklaşık 3 milyon ışık yılı
• Yıldız üretimi: İki yılda yaklaşık 1 Güneş kütlesi

Rakamlar birlikte okunduğunda ilginç bir tablo çıkıyor: galaksi bize milyonlarca ışık yılı uzakta olmasına rağmen Hubble'ın keskin görüşü, milyonlarca yıldızı birbirinden ayırt etmeye yetiyor. Yeni yıldız üretimi ise iki yılda yaklaşık bir Güneş kütlesi düzeyinde; galaksi sessiz ama sürekli bir şekilde yeni yıldızlar doğuruyor.

Veriler ESA/Hubble'a dayanıyor. Galaksinin ayrıntılı tanıtımı için Üçgen Galaksisi maddesini okuyabilirsiniz.

Bu verilerin arka planı

Üçgen galaksisi (M33, NGC 598), Samanyolu ve Andromeda ile birlikte Yerel Grup'un üç sarmalından biri ve grubun üçüncü büyük üyesi. Onu Hubble gibi bir teleskop için ideal bir hedef yapan şey, neredeyse yüzü bize dönük görünmesi: sarmal kolları, gaz bulutları ve yıldız kümeleri ayrıntılı biçimde incelenebiliyor. Galakside yaklaşık 40 milyar yıldız bulunduğu tahmin ediliyor; yani mozaikte seçilebilen yıldızlar bu toplamın küçük bir bölümü.

Uzaklığın “yaklaşık” verilmesinin de bir nedeni var. M33'ün uzaklığı Sefe değişenleri, örten çift yıldızlar ve mavi üstdevler gibi farklı yöntemlerle defalarca ölçüldü; her yöntemin kendi varsayımları olduğu için sonuçlar 2,7 ile 3 milyon ışık yılı dolayında değişiyor. Galaksinin tarihteki yeri de büyük: Edwin Hubble 1926'da M33'teki değişen yıldızlardan 35'inin Sefe değişeni olduğunu gösterdi ve bu çalışma, sarmal bulutsuların Samanyolu'ndan bağımsız galaksiler olduğu fikrini destekledi.

Sık sorulanlar

M33 çıplak gözle görülür mü?

Görünür parlaklığı yaklaşık 5,7 kadir. NASA'ya göre keskin gözlü gözlemciler olağanüstü karanlık bir gökyüzünde yardımsız görebilir, ama ışığı geniş bir alana yayıldığı için en iyi dürbünle izlenir. En elverişli ay kasım.

Merkezinde kara delik var mı?

Ölçümler en olası değeri sıfır çıkarıyor; olası bir kara delik için üst sınır yalnız 1.500 Güneş kütlesi.

Yıldız üretimi yüksek mi?

Birim alana düşen yıldız oluşum hızı Andromeda'dakinden belirgin biçimde yüksek. Galaksinin en parlak doğum bölgelerinden biri NGC 604.