Ay ışığı sayılarla

Bu infografik ne anlatıyor?

Bu infografik, Ay'ın kendi ışığı olmadığını ve gece gördüğümüz ışığın ne kadar zayıf olduğunu dört temel sayıyla özetliyor.

• Yansıtılan güneş ışığı: Ay, üzerine düşen güneş ışığının yalnızca yüzde 13,6'sını yansıtıyor; geri kalan yüzde 86,4 yansımıyor.
• Dolunayın parlaklığı: dolunay, Güneş'e göre yaklaşık 380.000 kat daha sönük.
• Dolunay gecesi aydınlanma: yere ulaşan ışık 0,05 ile 0,1 lüks arasında.
• Işığın yolculuğu: Ay'dan yansıyan ışık Dünya'ya yaklaşık 1,3 saniyede ulaşıyor.

Sayılar birbirini tamamlıyor: Ay'ın ışığı aslında Güneş'ten ödünç alınmış ışık ve bunun da küçük bir bölümü geri yansıtılıyor. Bu yüzden en parlak hâli olan dolunay bile Güneş'in yanında yüz binlerce kat sönük kalıyor ve bir dolunay gecesinin aydınlığı lüksün küçük bir kesrinde kalıyor. Gökyüzünde gördüğümüz Ay ise yaklaşık 1,3 saniye önceki hâli.

Veriler NASA ve ölçüm verilerine dayanıyor. Ay'ın ışığının kaynağını anlatan Ay kendi ışığını üretir mi? yazısına da göz atabilirsiniz.

Ay ışığı aslında nedir?

Gece gördüğümüz ay ışığı büyük ölçüde Ay'ın yüzeyinden sekip gelen güneş ışığı; küçük bir kısmı da önce Dünya'dan Ay'a yansıyıp geri dönen "Dünya ışığı". Güneş'ten çıkan ışık Dünya-Ay sistemine yaklaşık 8 dakika 20 saniyede ulaşıyor; bu yüzden ay ışığına bakarken gözümüze giren ışık, Güneş'ten sekiz dakikadan biraz fazla önce yola çıkmış oluyor. Ay'ın evreleri de aynı nedenle oluşuyor: Güneş'in aydınlattığı yarının ne kadarını gördüğümüze göre Ay hilal, yarım ya da dolunay görünür.

Ay'ın yansıtma oranı aşınmış asfaltınkiyle karşılaştırılıyor; yani Ay aslında koyu bir cisim. Gece gökyüzünün en parlak cismi olmasını, Dünya'ya yakınlığına ve bu yüzden gökyüzünde büyük bir disk olarak görünmesine borçlu. Dolunay gecesindeki zayıf aydınlanma gün ışığının çok küçük bir kesri olsa da dışarıda yolunuzu bulmanıza yetiyor.

Sık sorulanlar

Ay ışığı neden gümüşi görünür?

Ay ışığının tayfı neredeyse Güneş'inkiyle aynı, yalnızca biraz daha fazla kırmızı içeriyor. Gümüşi ya da mavimsi görünmesi, karanlıkta renk algımızın değişmesinden doğan bir yanılsama.

Hilalin karanlık kısmı neden soluk bir ışıkla seçilir?

O ışık Dünya'dan geliyor: bulutlardan ve okyanuslardan yansıyan güneş ışığı Ay'ın karanlık yüzüne düşüp bize geri yansıyor. Buna Dünya ışığı ya da Dünya parıltısı denir.

Ay hiç ışıma yaymaz mı?

Gözle görülür ışık yaymaz, ama ısınmış her cisim gibi kızılötesi ışıma salar. NASA'ya göre yüzeyi tam güneş altında 127 °C'ye kadar ısınır.