Aldebaran Güneş'e göre
- Veri kaynağı
- ESA Hipparcos, NASA TESS
- İnfografiğin yer aldığı yazı
- Yazıyı oku →
- İnfografikteki veriler
Verileri göster
Yarıçap Güneş'in 45,1 katı Işıtma Güneş'in 439 katı Kütle 1,03 ± 0,07 Güneş kütlesi Yüzey sıcaklığı 3.900 ± 50 K Uzaklık Yaklaşık 67 ışık yılı Yaş Yaklaşık 6,4 milyar yıl Dönme süresi Yaklaşık 520 gün Tayf türü K5+ III
Bu infografik ne anlatıyor?
Bu infografik, kırmızı dev Aldebaran'ın temel özelliklerini Güneş'le karşılaştırarak özetliyor.
En çarpıcı satırlar boyut ve parlaklıkla ilgili. Aldebaran'ın yarıçapı Güneş'inkinin 45,1 katı, ışıtması ise 439 katı. Buna karşılık kütlesi 1,03 ± 0,07 Güneş kütlesi; yani yıldız, Güneş'le hemen hemen aynı miktarda madde taşıdığı hâlde çok daha geniş bir hacme yayılmış durumda.
- Yüzey sıcaklığı: 3.900 ± 50 K. Bu kadar parlak olmasına rağmen yüzeyi serin; ışıtmanın kaynağı sıcaklık değil, devasa yüzey alanı.
- Tayf türü: K5+ III. Sondaki "III", yıldızın dev sınıfında olduğunu gösteriyor.
- Yaş: yaklaşık 6,4 milyar yıl.
- Dönme süresi: yaklaşık 520 gün; bu büyüklükteki bir yıldız kendi çevresinde oldukça yavaş dönüyor.
- Uzaklık: yaklaşık 67 ışık yılı.
Veriler ESA'nın Hipparcos uydusu ile NASA'nın TESS görevine dayanıyor. Yıldızın hikâyesinin tamamı için Aldebaran yazımızı okuyabilirsiniz.
Bu değerler nasıl ölçüldü?
Bir yıldızın gerçek boyutu doğrudan ölçülemez; önce gökyüzünde kapladığı açı bulunur. Aldebaran'ın açısal çapı yaklaşık 20,58 milisaniye yay olarak ölçüldü. Bu açı, yıldızın uzaklığıyla birleştirildiğinde yarıçap ortaya çıkıyor; çap yaklaşık 63 milyon kilometreye ulaşıyor.
Kütle ise dev yıldızlarda en zor belirlenen değer. Yıldızın içindeki titreşimleri inceleyen asterosismoloji (yıldız depremi bilimi) çalışmaları Aldebaran'ı Güneş'ten yaklaşık yüzde 16 daha ağır bulmuştu; tablodaki değer NASA'nın TESS uydusunun verileriyle yapılan daha yeni çözümlemeden geliyor. İki sonuç da yıldızı kütlece Güneş'e yakın gösteriyor. Bu yüzden Aldebaran, Güneş'in milyarlarca yıl sonraki hâline bir ölçüde ışık tutan bir örnek sayılıyor.
Yıldız bugün kırmızı dev kolunda: çekirdeğindeki hidrojen tükenmiş, enerjisini helyum çekirdeğin çevresindeki bir kabukta hidrojen yakarak üretiyor. Şişip soğumasının nedeni de bu.
Sık sorulanlar
Aldebaran, Hyades kümesinin üyesi mi?
Hayır. Kümenin "V" dizilişinin ucunda görünmesi bir rastlantı. Hyades yaklaşık 150 ışık yılı uzakta, yani Aldebaran'ın iki katından fazla; üstelik yaklaşık 625 milyon yaşında genç bir küme.
Parlaklığı değişiyor mu?
Çok az. Hafif bir değişen yıldız; Hipparcos uydusunun ölçümlerinde değişim yalnızca 0,02 kadir civarında. Çıplak gözle fark edilecek bir oynama yok.
Yıldız madde kaybediyor mu?
Evet. Yüzeyinden yaklaşık 300.000 yılda bir Dünya kütlesi kadar madde, saniyede 30 kilometre hızla uzaya akıyor.
