21 Kasım 2026, CumartesiAra

Uzay haberleri: fırlatmalar, gök olayları, uzay görevleri ve uzay bilimine dair Türkçe güncel gelişmeler

Uzay boşluğunda ses yayılmaz; titreşimi taşıyacak hava yoktur. Ama bu, uzayın müziksiz kaldığı anlamına gelmiyor. 1965'ten bu yana astronotlar yörüngede çalgı çaldı, görev denetimi her sabah şarkıyla uyandırma yaptı, Dünya'nın müziği bir plağa basılıp Güneş Sistemi'nin dışına yollandı. Son yıllarda ise bilim insanları teleskop ve uzay aracı verisini sese çevirerek kara deliklerin, kuyruklu yıldızların ve yıldızlararası ortamın "dinlenebilir" sürümlerini üretiyor.

Videonun özgün adı: Data Sonification: Black Hole at the Center of the Perseus Galaxy Cluster (X-ray) · Yayımlayan: Chandra X-ray Observatory

Haberin tamamı: Uzaya giden şarkılar: Gemini'deki armonikadan kara delik seslerine uzayın müziği

Videoda ne anlatılıyor?

Chandra X-ışını Gözlemevi'nin yayımladığı bu kayıt, adından da anlaşılacağı gibi bir veri sonifikasyonu, yani bir ölçümün belirli kurallarla sese çevrilmiş hâli. Konusu Perseus galaksi kümesinin merkezindeki kara delik, kullanılan veri ise X-ışını gözlemleri. Duyulan şey bir mikrofonun uzayda yakaladığı ses değil; teleskop verisinin insan kulağının algılayabileceği aralığa taşınmış biçimi.

Perseus kaydını aynı ekibin öbür çalışmalarından ayıran bir ayrıntı var: Kümenin galaksilerini saran sıcak gaz, ses dalgalarını taşıyabilecek bir ortam oluşturuyor. Chandra 2003'te merkezdeki kara deliğin bu gazda yarattığı basınç dalgalarını saptadı. Bu dalgaların perdesi orta do'nun yaklaşık 57 oktav altında; yani hiçbir kulağın doğrudan duyamayacağı kadar pes.

Uzayın "sesi" nasıl üretiliyor?

NASA'nın deyişiyle uzayın büyük bölümü neredeyse boşluktur ve ses dalgalarına ilerleyecek bir ortam sunmaz. Bu yüzden sonifikasyonda ışık, manyetik alan ya da radyo dalgası ölçümleri sese dönüştürülür. Chandra ekibi Eylül 2020'de Samanyolu'nun merkezini de bu yöntemle seslendirmişti: Chandra, Hubble ve Spitzer görüntülerinden yapılan o kayıtta görüntünün üst kısmındaki kaynaklar daha tiz, parlak olanlar daha yüksek sesle duyuluyor ve kayıt Yay A* kara deliğinin bulunduğu köşede doruğa çıkıyor. Benzer çalışmalar, Voyager 1'in yıldızlararası plazma ölçümlerinden Rosetta'nın 67P kuyruklu yıldızı çevresinde kaydettiği manyetik salınımlara kadar uzanıyor.

Bunları da izleyinTümü →

Çok izlenen videolar

  1. Stephen Hawking'in Hayatı ve Aşkını Anlatan Çarpıcı FragmanStephen Hawking'in Hayatı ve Aşkını Anlatan Çarpıcı Fragman
  2. Dune Üçüncü Bölüm Trailersinde Çöl ve Kum Solucanları SahnesiDune Üçüncü Bölüm Trailersinde Çöl ve Kum Solucanları Sahnesi
  3. Killer bir dönüşüm: Clayface'in karanlık trailer'ıKiller bir dönüşüm: Clayface'in karanlık trailer'ı
  4. Hubble ve Webb ile Buzlu Küçük Cisimlerin Görüntüleri ve Renk AnaliziHubble ve Webb ile Buzlu Küçük Cisimlerin Görüntüleri ve Renk Analizi
  5. Varanasi’de Uzay Macerası: Mahesh Babu ve Priyanka Chopra Asteroidi KarşılıyorVaranasi’de Uzay Macerası: Mahesh Babu ve Priyanka Chopra Asteroidi Karşılıyor

En yeni videolar

  1. Voyager 1 ışık gününe varırken veri göndermeyi kesti: NASA bilgisayar arızasından şüpheleniyor — How Far Away…Voyager 1 ışık gününe varırken veri göndermeyi kesti: NASA bilgisayar arızasından şüpheleniyor — How Far Away…
  2. Mars Helikopteri Yeni Pala Tasarımı Ses Hızını Aştı ve Kaldırma Gücünü ArtırdıMars Helikopteri Yeni Pala Tasarımı Ses Hızını Aştı ve Kaldırma Gücünü Artırdı
  3. Hayabusa2 iyon motoru arızası yüzünden hedef değiştirdi: 2028'de 2015 BM510'un yanından geçecek —…Hayabusa2 iyon motoru arızası yüzünden hedef değiştirdi: 2028'de 2015 BM510'un yanından geçecek —…
  4. Galaxy on Fire 2'de iPhone ve iPad'le Uzay SavaşlarıGalaxy on Fire 2'de iPhone ve iPad'le Uzay Savaşları
  5. Starlink: Battle for Atlas: oynanışı ve oyundaki gerçek kaçış hızı, atmosfere giriş bilimi — Starlink: Battle…Starlink: Battle for Atlas: oynanışı ve oyundaki gerçek kaçış hızı, atmosfere giriş bilimi — Starlink: Battle…

Çok bakılan galeriler

  1. Ay keşfi fotoğraflarlaAy keşfi fotoğraflarla
  2. Türkiye'nin uzay programı fotoğraflarlaTürkiye'nin uzay programı fotoğraflarla
  3. Mars fotoğraflarlaMars fotoğraflarla
  4. Bilinmeyen Işıklar: UFO Dosyası fotoğraflarlaBilinmeyen Işıklar: UFO Dosyası fotoğraflarla
  5. Haftanın uzay fotoğrafları: 5–11 Ekim 2026Haftanın uzay fotoğrafları: 5–11 Ekim 2026

🧩 Haftanın bulmacası

6. HaftaKare bulmaca · tarayıcıda çözünTüm bulmacalar →

🧰 Uzay araçları

Tüm uzay araçları →
Yukarı çık

Ziyaret istatistikleri ve reklamlar için çerez kullanmak istiyoruz. İzin vermezseniz yalnız zorunlu çerezler kullanılır. Ayrıntılar